Το νερό στη θρησκεία, στους μύθους και τις παραδόσεις-Τετράδιο Εργασιών

«Το έθιμο της Μπαρμπαρούσας»

1.Η μικρή Παντελίνα, μαθήτρια της Στ΄ τάξης, περιγράφει στους συμμαθητές της το έθιμο της Μπαρμπαρούσας μέσα από τη συνέντευξη που πήρε από τον κύριο Λάμπρο.

­­– κ. Λάμπρο, από ποιο χωριό είστε;

– Από το Πέτα της Άρτας.

– Μπορείτε να μας μιλήσετε για ένα έθιμο της περιοχής σας;

– Ναι, τη «Μπαρμπαρούσα».  Τους καλοκαιρινούς μήνες που δεν έβρεχε και η ξηρασία κρατούσε μέχρι το Νοέμβριο κινδύνευαν να καταστραφούν οι σοδειές και τα δέντρα. Γι’ αυτό οι άνθρωποι σκαρφίζονταν αυτό το αστείο έθιμο για να συγκινήσουν το Θεό να στείλει μια βροχή.

– κ. Λάμπρο, μπορείτε να μας το περιγράψετε, σας παρακαλούμε;

– Βεβαίως. Ένας άνθρωπος ντυνόταν με πρασινάδες από ψάθες, φτέρες, μυρτιές και ό,τι άλλο διαθέτει η φύση. Μετά τον έδεναν με ένα σχοινί και τον γύριζαν στις γειτονιές του χωριού. Οι χωριανοί τον ακολουθού-σαν με κανάτια νερό, τα οποία κατά διαστήματα τα άδειαζαν επάνω του. Το ίδιο έκαναν και οι νοικοκυρές, όταν περνούσε έξω από τα σπίτια τους. Το νερό που έριχναν πάνω στις φτέρες της «Μπαρμπαρούσας» (έτσι ονόμαζαν τον μασκαρεμένο άνθρωπο) συμβόλιζε το νερό της βροχής που θα έπεφτε για να ποτίσει τα δέντρα και τις καλλιέργειες των κατοίκων. Μερικοί γελούσαν μ’ αυτό το θέαμα, αλλά «αυτός» πίστευε πως έκανε έργο σωτήριο. Καθώς γύριζαν τα στενά δρομάκια του χωριού, τραγουδούσαν κι ένα ποιηματάκι.

– Το θυμόσαστε, κ. Λάμπρο, αυτό το ποιηματάκι;

– Ναι, φυσικά και το θυμάμαι:

«Μπαρμπαρούσα περπατεί

το Θεό παρακαλεί

για να ρίξει μια βροχή

μια βροχή καλή καλή

για να γίνουνε τα στάρια

να γεννήσουνε τ’ αμπάρια».

Ακόμη, ξέχασα να σας πω ότι μερικοί, αντί για νερό, πετούσαν χρήματα και η «Μπαρμπαρούσα» πήδαγε ψηλά σαν αρκούδα και τα ’πιανε.

– Σας ευχαριστούμε για τη συνέντευξη που μας δώσατε.

Παντελίνα Γεωργή, Με ένα ποντίκι στη χώρα των εθίμων, εκδ. Σύγχρονη Εκπαίδευση, Αθήνα, 2002

Το έθιμο της«Μπαρμπαρούσας» γινόταν στο Πέτα της Άρτας. Γνωρίζετε κάποιο έθιμο της περιοχής σας που γινόταν ή γίνεται ακόμα και έχει σχέση με το νερό;

  • Ζητήστε και εσείς από έναν ηλικιωμένο να σας διηγηθεί κάποιο έθιμο ή κάποια παράδοση του τόπου σας.
  • Ηχογραφήστε τη συνέντευξη και ακούστε την στην τάξη.
  • Μετά γράψτε την σ’ ένα φύλλο χαρτιού και φτιάξτε μια λαογραφική σελίδα για την εφημερίδα του σχολείου σας. Δουλέψτε σε ομάδες.

Δες εδώ: Έθιμα και παραδόσεις

Sea